Vijesti Kultura i obrazovanje Narodne nošnje i ukrasi iz okoline Dervente – III dio

Narodne nošnje i ukrasi iz okoline Dervente – III dio

0

U narednom periodu donosimo feljtone objavljene u dobojskom „Glasu komuna“ 1959. godine koji obrađuju temu narodnih nošnji iz Dervente i okoline. Treći dio teksta objavljen je 11. jula pomenute godine.

Novčani izdaci su takođe jedan od uzroka odbacivanja seoske nošnje i zamjenjivanja sa gradskom, bilo pojedinih dijelova ili u cjelini. Razlike u kvaliteti između kupovnog materijala (bijelo platno i šifon) i pamučne tkanine, rađene na selu, je jako uočljiva. Dok je šifon glatko tkan, ručno tkanje na stanu sa 4 boda omogućava dobivanje pravokutnih i drugih gara na platnu, što mu daje osobitu mekoću i naboranost. Rubina od glatkog platna izgleda prilično kruta i uštirkana sa manje gipkosti od one koja je sašivana od domaćeg platna koje je mekano i sunderasto. Za ovaj rad potrebno je imati dugu praksu i znanje i taj prilično komplikovani posao uvođenja niti obavljaju iskusnije žene.

>> Prvi dio feljtona pronađite OVDJE!

Predivo koje se upotrebljava za tkanje, može biti od domaćeg prediva lana i konoplje, zatim pamučno industriksko i od vueninih niti, koje su obojene. Na kupovno platno pare se moraju izrađivati naknadno vezanjem i njihova izrada je mnogo primitivnija od šara koje se tkanjem unose uporedo. Kada gledamo gotov proizvod rađen ručno od početka do kraja, bilo od lana, konoplje, pamuka ili vune, ne pomišljamo da je u to utrošeno mnogo vremena, strpljivosti i truda.

>> Drugi dio feljtona pronađite OVDJE!

Od izbjeljenog lanenog i konapljinog konca prave se tkanine koje su namjenjene za radnu i svadbenu odjeću, a deblje predivo upotrebljava se za tkanje ponjava, prekrivača, plahti, prostirki, jastuanica i dr. Za praznično ruho platno se tka od pamučnog prediva koje je podesnije i ljepše, a uz to je i mekano, a od lana upredati tako tanke niti ne isplati se jer ih je teže upredati i više ih treba zbijati da bi se dobila potrebna gustina.

Za tkanje postoji i dosta jednostavan tkalački stan, napravljen sav od drveta. Posebna vještina je tzv. junačenje (ukivanje šara) u toku tkanja i izvodenja različitih ornamenata. Na ovom stroju se izrađuju materijali za različite svrhe od pamučnog, lanenog, konopljinog i vunenog prediva: fino platno za rublje (jednobojno i šareno), peškiri (jumaci), marame i maramice, stolnjaci, krpe i krpice. Od vunenog prediva tka se materijal za pregače, fermene i prsluke (poput čoha), sukno za jeleke i gunjeve, tkanice, pasove i ukrašene šare. Na istom stroju izrađuju se i grublji predmeti i tkanine kao što su ponjave (vunene i od biljnih vlakana), pokrivači, prostirke i ponjave od starih krpa i otpadaka.

Nastaviće se…

M. S. – Glas komuna

Koga ćete podržati na izborima za načelnika opštine Derventa?

OSTAVITI ODGOVOR

Please enter your comment!

Izneseni komentari su privatna mišljenja autora i ne odražavaju stavove redakcije portala Derventa Cafe. Molimo korisnike da se suzdrže od vrijeđanja, psovanja, provociranja i drugih oblika neprihvatljivog ponašanja.

Portal Derventa Cafe zadržava pravo da obriše komentare bez bilo kakve najave i objašnjenja te da preda podatke o IP adresama nadležnim institucijama u slučaju zahtjeva.

Please enter your name here